Champagne kopen bij de wijnboer
Champagne is de bekendste mousserende wijn ter wereld, maar achter de grote merken schuilt een andere wereld: duizenden boeren die hun eigen druiven telen en er zelf Champagne van maken. Op ONWINE vind je Champagne van kleine huizen als Champagne Hautbois, Champagne Bonvalet, Champagne Trudon en Champagne François Secondé. Van een frisse Grande Réserve Brut tot een Brut Grand Cru: echte Champagne, rechtstreeks van de maker.
Bij ONWINE koop je Champagne rechtstreeks bij de wijnboer, zonder importeur ertussen. Je stelt per wijnboer zelf een doos van zes flessen samen en betaalt €8 verzending per doos.
Wat is echte Champagne?
Alleen mousserende wijn uit de afgebakende streek Champagne in Noord-Frankrijk mag Champagne heten. De wijngaarden beslaan zo'n 34.000 hectare, verdeeld over 319 dorpen, met als kerngebieden de Montagne de Reims, de Vallée de la Marne, de Côte des Blancs rond Épernay en de Côte des Bar in het zuiden. Het koele klimaat en de kalkrijke bodem geven druiven met hoge zuren: de basis voor finesse.
De drie hoofddruiven zijn Chardonnay, Pinot Noir en Pinot Meunier. De wijnmaker maakt eerst een stille basiswijn en laat die daarna een tweede keer gisten in de fles: de méthode champenoise. Daarna rijpt de wijn op de gistcellen. Een Champagne zonder oogstjaar moet minstens 15 maanden rijpen, waarvan 12 op de gist, een millésime minstens drie jaar. Die rijping geeft de fijne mousse en tonen van brioche, toast en noten.
Grower Champagne: Champagne van de boer
De meeste bekende merken zijn négociants: grote huizen die druiven inkopen bij duizenden telers en die tot één herkenbare huisstijl blenden. Daartegenover staat de grower Champagne, in het Frans récoltant-manipulant. Dat is een wijnboer die zijn eigen wijngaarden bewerkt en zelf de wijn maakt, laat rijpen en verkoopt. Zo'n Champagne laat de ligging, het dorp en de hand van de maker proeven, in plaats van een uniforme merkstijl.
RM, NM en RC op het etiket
Onderaan elk etiket staan twee letters met een nummer. RM (récoltant-manipulant) betekent dat de boer alles zelf doet, van druif tot fles. NM (négociant-manipulant) is een huis dat ook druiven koopt. RC (récoltant-coopérateur) is een teler die zijn wijn door een coöperatie laat maken en onder eigen naam verkoopt, CM is de coöperatie zelf. Wie Champagne van kleine wijnboeren zoekt, let op RM.
Brut, Blanc de Blancs, rosé of millésime?
Brut
De klassieke stijl: droog, fris en in balans, meestal een blend van de drie druiven en van meerdere oogsten. Zo houdt de maker zijn stijl elk jaar gelijk, zoals in de Grande Réserve Brut van Champagne Hautbois. Bekijk alle Brut →
Blanc de Blancs en Blanc de Noirs
Blanc de Blancs is 100 procent Chardonnay: strak, citrusfris en elegant, met veel potentie om te rijpen. De 'Kosmos' van Champagne Bonvalet is er een voorbeeld van. Blanc de Noirs wordt van de blauwe druiven Pinot Noir en Meunier gemaakt en is voller en ronder. Bekijk alle Blanc de Blancs →
Rosé Champagne
Rosé Champagne krijgt zijn kleur meestal door een beetje rode wijn uit de streek bij de witte basiswijn te mengen, of door het sap kort op de schillen te laten weken: de saignée. Verwacht rood fruit, zoals in de 'Roséphile' van Champagne Trudon. Bekijk alle rosé →
Millésime
Een millésime komt uit één oogstjaar en wordt alleen gemaakt als de maker het jaar goed genoeg vindt. Hij rijpt langer en laat het karakter van dat jaar zien. Bekijk alle millésimes →
Dosage: van Brut Nature tot Demi Sec
Vlak voor het afsluiten krijgt Champagne een klein beetje suiker mee, de dosage. Die bepaalt hoe droog de wijn smaakt, met vaste Europese grenzen. Brut Nature of Zéro Dosage heeft minder dan 3 gram restsuiker per liter en geen toegevoegde suiker, Extra Brut 0 tot 6 gram. Deze stijlen zijn puur en strak en laten het terroir het duidelijkst zien. Bekijk de droogste →
Brut, de meest gedronken stijl, heeft minder dan 12 gram. Daarna wordt het zoeter: Extra Dry 12 tot 17 gram, Dry of Sec 17 tot 32 gram en Demi Sec 32 tot 50 gram. Doux heeft meer dan 50 gram. Een Demi Sec Champagne is heerlijk bij dessert of foie gras.
Grand Cru, Premier Cru en prijs en kwaliteit
Van de 319 dorpen hebben er 17 de status Grand Cru en 42 Premier Cru. Die classificatie geldt voor het dorp, niet voor de maker. Bekende Grand Cru-dorpen zijn Aÿ, Bouzy en Verzenay voor Pinot Noir en Cramant, Avize en Le Mesnil-sur-Oger voor Chardonnay. De Brut Grand Cru van Champagne François Secondé laat zien wat zo'n ligging oplevert. Bekijk alle Grand Cru →
Wat bepaalt de prijs? De ligging van de wijngaard, de lengte van de rijping op gist, het aandeel reservewijn en de hoeveelheid handwerk. Bij een grower betaal je niet voor marketing, maar voor eigen druiven en tijd in de kelder. Daardoor biedt grower Champagne vaak een opvallend goede prijs-kwaliteitverhouding.
Champagne, crémant of Prosecco?
Crémant wordt op dezelfde manier gemaakt, met een tweede gisting op de fles, maar komt uit andere Franse streken zoals de Elzas, Bourgogne en de Loire, met kortere rijpingseisen. Prosecco gist in een tank en is fruitiger en lichter. Cava komt uit Spanje en gist ook op de fles. Champagne onderscheidt zich door het koele klimaat, de kalk en de lange rijping. Vergelijk zelf bij crémant of bekijk alle mousserende wijnen.
Champagne bewaren, schenken en eten
Hoe lang kun je Champagne bewaren? Een Brut zonder oogstjaar is bij aankoop klaar om te drinken en blijft twee tot drie jaar mooi. Een millésime of Blanc de Blancs kan vijf tot tien jaar of langer rijpen. Bewaar flessen koel, donker en bij een constante temperatuur. Schenk Champagne op 8 tot 10 graden, een millésime iets warmer, in een wijnglas in plaats van een smalle flûte, zodat de geur zich kan ontwikkelen.
Champagne past bij oesters, kaviaar, sushi, gefrituurde hapjes, gevogelte en zachte kazen als brie. Een rosé of millésime kan een hele maaltijd begeleiden.
Veelgestelde vragen over Champagne
Wat is echte Champagne?
Echte Champagne komt uitsluitend uit de afgebakende streek Champagne in Noord-Frankrijk en wordt gemaakt met een tweede gisting op de fles. De druiven zijn vooral Chardonnay, Pinot Noir en Pinot Meunier. Een Champagne zonder oogstjaar rijpt minstens 15 maanden. Mousserende wijn van elders mag die naam niet dragen, ook niet als hij op dezelfde manier is gemaakt.
Wat is grower Champagne of récoltant-manipulant?
Grower Champagne is Champagne van een wijnboer die zijn eigen druiven teelt en de wijn zelf maakt, laat rijpen en verkoopt. Op het etiket staat dan RM, van récoltant-manipulant. Grote huizen (NM) kopen juist druiven in. Grower Champagne laat het dorp, de wijngaard en de stijl van de maker proeven.
Wat betekent Brut bij Champagne?
Brut betekent dat de Champagne droog is, met minder dan 12 gram restsuiker per liter. Het is de meest gedronken stijl. Droger zijn Extra Brut (0 tot 6 gram) en Brut Nature (minder dan 3 gram). Zoeter zijn Extra Dry (12 tot 17), Dry (17 tot 32) en Demi Sec (32 tot 50 gram).
Hoe lang kun je Champagne bewaren?
Een Brut zonder oogstjaar is bij aankoop klaar om te drinken en blijft twee tot drie jaar mooi. Een millésime of Blanc de Blancs kan vijf tot tien jaar of langer rijpen. Bewaar Champagne koel, donker en bij een constante temperatuur. Een geopende fles blijft met een champagnestop in de koelkast een tot twee dagen goed.
Wat is het verschil tussen Champagne en crémant?
Beide worden gemaakt met een tweede gisting op de fles, maar Champagne komt alleen uit de Champagne en crémant uit andere Franse streken zoals de Elzas, Bourgogne en de Loire. Champagne rijpt langer op gist en heeft door het koele klimaat en de kalkbodem vaak meer finesse en complexiteit. Crémant is meestal fruitiger en voordeliger.
Wat betekent Blanc de Blancs?
Blanc de Blancs betekent wit van witte druiven: in de Champagne is dat 100 procent Chardonnay. De wijn is strak, fris en elegant, met citrus, witte bloemen en een krijtachtige mineraliteit, en kan goed rijpen. Blanc de Noirs is het tegenovergestelde: witte Champagne van de blauwe druiven Pinot Noir en Meunier, voller van smaak.
Wat is een Grand Cru Champagne?
Een Grand Cru Champagne komt volledig uit een van de 17 dorpen met de hoogste classificatie, zoals Aÿ, Bouzy, Cramant of Avize. Daarnaast zijn er 42 Premier Cru-dorpen. De status hoort bij het dorp en zijn ligging, niet bij de maker. Grand Cru-druiven geven vaak meer concentratie, diepte en bewaarpotentieel.
Is grower Champagne goed in prijs-kwaliteit?
Vaak wel. Bij grote merken betaal je voor een deel mee aan marketing en distributie. Een grower werkt met eigen druiven en investeert vooral in de wijngaard en in tijd op gist. Daardoor krijg je bij kleine makers vaak meer karakter en langere rijping voor je geld, zeker bij Premier Cru en Grand Cru.
Hoe koud schenk je Champagne?
Schenk Champagne op 8 tot 10 graden; een millésime of Blanc de Noirs mag naar 10 tot 12 graden. Zet de fles een paar uur in de koelkast of twintig minuten in een emmer met ijs en water. Gebruik bij voorkeur een wijnglas in plaats van een smalle flûte, zodat de aroma's zich beter ontwikkelen.
Wat kost de verzending?
Je bestelt per wijnboer een doos van zes flessen, die je vrij combineert. Verzending kost €8 per doos en de wijn komt rechtstreeks van de wijnboer naar jou.
Brut
Blanc de Blancs
Rosé
Grand Cru
